Toz Ölçümü Nedir?
Toz ölçümü, işyerlerinde havada bulunan toz partiküllerinin konsantrasyonunun kalibrasyonlu cihazlarla belirlenmesi ve mevzuatta öngörülen mesleki maruziyet sınır değerleri ile karşılaştırılması sürecidir. Tozun türüne, partikül büyüklüğüne ve maruziyet yoluna göre farklı ölçüm metotları uygulanır. Akciğer toz hastalığı (pnömokonyoz), silikoz ve asbestoz gibi geri dönüşü olmayan meslek hastalıklarının önlenmesi açısından toz ölçümü kritik bir iş hijyeni faaliyetidir.
Kipdaş Mühendislik olarak TÜRKAK akreditasyonumuz (AB-0968-T) ve T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İSGÜM Yeterlik Belgemiz (No: 388) ile toz ölçümlerini HSE/MDHS 14/3 standardında gravimetrik metotla gerçekleştiriyoruz. Akredite raporlarımız iş müfettişi denetimlerinde, meslek hastalığı süreçlerinde ve SGK rücu davalarında resmi geçerliliğe sahiptir.
Toz Nedir? Tozlar Nasıl Sınıflandırılır?
Tozlar; çeşitli organik ve anorganik maddelerin aşınma, parçalanma, ufalanma ve yanma sonucu oluşan, kimyasal özellikleri kendisini oluşturan maddenin özelliklerine benzeyen partiküllerdir. Atmosferdeki katı partiküllerin boyutu 300 mikrondan küçük olduğunda toz adını alır. 50 mikron çıplak gözle görme sınırıdır; akciğerlere ulaşabilen partiküllerin boyutu ise 10 mikron ve altındadır.
Tane Büyüklüğüne Göre Sınıflandırma
- Kaba Toz: Çapı 10 mikrondan büyük olan tozlardır. Durgun havada artan bir hızla yere doğru hareket eder ve geniz bölgesinde tutulur
- Normal Toz: Çapı 0.1-10 mikron arasındaki tozlardır. Durgun havada sabit bir hızla yere doğru hareket eder; 5-10 mikron arası gırtlaktan akciğere kadar olan bölgede tutulur
- İnce Toz (Solunabilir Toz): Çapı 0.1-5 mikron arasındaki tozlardır. Alveollere kadar ulaşır ve burada birikerek pnömokonyoz oluşturur
- Ultra İnce Toz: 0.5 mikron altındaki partiküller kan yoluyla diğer organlara ulaşabilir veya nefes verme, öksürme ile dışarı atılır
Sağlık açısından en tehlikeli partiküller 0.5-5 mikron arasında olanlardır: alveollere ulaşabilecek kadar küçük, dışarı atılamayacak kadar ağır.
Sağlık Etkilerine Göre Sınıflandırma
- Fibrojenik Tozlar: Solunum sistemine ciddi zarar verir; silis (kuvars), silikatlar (asbest, talk, mika), berilyum cevheri, kömür tozu
- Kanserojen Tozlar: Akciğer kanseri ve mezotelyoma riski; asbest, radyum, kristal silis
- Zehirli Tozlar: Organ ve dokularda toksik etki; berilyum, arsenik, kurşun, uranyum, manganez, tungsten, nikel
- Radyoaktif Tozlar: Alfa ve beta ışınları kaynaklı; uranyum, radyum, toryum cevherleri
- Patlayıcı Tozlar: Havada süspansiyon halindeyken patlama yapar; metal tozları (alüminyum, magnezyum, çinko), kömür tozu, organik tozlar
- İnert (Az Zararlı) Tozlar: Akciğerlere ulaşmasına rağmen yapısal bozukluk yapmaz; jips, kaolen, kalker
Yasal Dayanak ve Mevzuat
Tozla Mücadele Yönetmeliği
5 Kasım 2013 tarih ve 28812 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tozla Mücadele Yönetmeliği; toz ile ilgili olarak iş sağlığı ve güvenliği yönünden ortaya çıkabilecek risklerin önlenmesi amacıyla alınacak önlemleri düzenler. Yönetmelik 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun 30. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
İş Hijyeni Ölçüm, Test ve Analizleri Hakkında Yönetmelik
27 Ocak 2023 tarih ve 32086 sayılı yönetmelik gereği toz ölçümleri yalnızca İSGÜM Yeterlik Belgesi’ne sahip ve TÜRKAK akreditasyonuna sahip laboratuvarlar tarafından yapılabilir.
Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik
25 Ocak 2013 tarih ve 28539 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik, asbest içeren yapı malzemeleri ile yapılan tüm çalışmaları düzenler. Yıkım, söküm, tadilat ve atık bertaraf süreçlerinde uzman raporu zorunludur.
Mesleki Maruziyet Sınır Değerleri (ZAOD/TWA)
Tozla Mücadele Yönetmeliği Ek-1’de yer alan mesleki maruziyet sınır değerleri, çalışanın 8 saatlik zaman dilimine göre ölçülen ortalama değerleri ifade eder.
Solunabilir Toz Sınır Değerleri
- Kristal Yapıda SiO2 (Kuvars): 0.1 mg/m³
- Kristal Yapıda SiO2 (Kristobalit): 0.05 mg/m³
- Kristal Yapıda SiO2 (Tridimit): 0.05 mg/m³
- Asbest (Krizotil): 0.1 lif/cm³
- Diğer Asbest Türleri: 0.1 lif/cm³
- Kömür Tozu (%5 ve daha az SiO2): 3 mg/m³
- Kömür Tozu (%5’den fazla SiO2): 2 mg/m³
- İnert veya İstenmeyen Toz (Solunabilir): 5 mg/m³
- İnert veya İstenmeyen Toz (Toplam): 15 mg/m³
- Silikatlar (Mika, Sabuntaşı, Portland Çimentosu, Grafit): Formüle göre hesaplanır
- İnsan Yapımı Mineral Lifler (Taş yünü, Cam yünü, Curuf yünü): 3 lif/cm³ veya 5 mg/m³
Sınır değerin üstünde maruziyet tespit edilen bölümlerde üretime yönelik çalışma yapılamaz. Toz oluşumunun önlenmesi, kaynağında emiş veya bastırma gibi yöntemlerle değer aşağı çekilene kadar üretim durdurulur. Sonrasında doğrulama ölçümü yapılır.
Toz Ölçüm Türleri
Toplam Toz Ölçümü
Çalışma ortamında havada bulunan tüm toz partiküllerinin (her tane büyüklüğünde) toplam konsantrasyonunun ölçülmesidir. Genel ortam değerlendirmesi yapılır ve çalışma ortamı havasının genel kalitesi hakkında bilgi sağlar.
Solunabilir Toz Ölçümü
Aerodinamik eşdeğer çapı 0.1-5.0 mikron büyüklüğündeki partiküllerin konsantrasyonunun ölçülmesidir. Bu partiküller alveollere ulaşabildikleri için sağlık açısından en kritik olanlardır. Siklon başlık veya benzer örnekleme cihazları ile ölçülür.
Kişisel Maruziyet Ölçümü
Numune alma cihazının çalışanın yakasına (solunum bölgesi 30 cm yakınında) takılarak vardiya süresince taşınması yoluyla yapılan ölçümdür. Çalışanın gerçek maruziyetini en doğru şekilde yansıtır.
Sabit Nokta (Ortam) Ölçümü
Belirli noktalara konumlandırılan örnekleme cihazları ile gerçekleştirilen ölçümdür. Mühendislik tedbirlerinin etkinliğinin değerlendirilmesi ve genel ortam haritalandırma için kullanılır.
Lif Sayım Yöntemiyle Ölçüm (Asbest)
Asbest ve diğer lifsi yapıda toz oluşan işletmelerde gravimetrik yöntem yerine optik mikroskop ile lif sayım yöntemi uygulanır. Lifsi tozlar; çapı 3 mikrondan küçük, boyu 5 mikrondan uzun ve uzunluğunun çapına oranı 1/3’ten küçük olan partiküllerdir.
Toz İçinde Serbest Silis (SiO2) Analizi
Solunabilir toz konsantrasyonu yanında, toz içerisindeki kristal yapıda SiO2 oranının belirlenmesidir. Bu oran, kuvars maruziyetinin değerlendirilmesi ve silikoz riskinin tespit edilmesi için kritiktir. Kimyasal, mineralojik veya fiziksel (XRD, FTIR) yöntemlerle yapılır.
Toz Ölçüm Yöntemleri
Gravimetrik Yöntem
Tozla Mücadele Yönetmeliği gereği lifsi tozlar hariç tüm toz ölçümleri gravimetrik (ağırlık esaslı) yöntemle yapılır. Tüm işyerlerinde solunabilir tozlar metreküp havada miligram olarak hesaplanır. Bu yöntem aşağıdaki adımlardan oluşur:
- Örneklenecek toz türünün belirlenmesi ve uygun metot seçimi
- Uygun ekipman seçimi (pompa, örnekleme başlığı, filtre)
- Filtre hazırlama ve mikrobalans ile dara tartım
- Pompa akış hızı doğrulaması
- Saha numune alma çalışması
- Laboratuvarda kontrollü ortamda son tartım
- Konsantrasyonun hesaplanması ve raporlama
Uygulanan Standart Metotlar
- HSE/MDHS 14/3: Ortam ve kişisel maruziyet solunabilir/toplam toz ölçümü
- NIOSH NMAM 0500: Kişisel maruziyet toplam toz ölçümü
- NIOSH NMAM 0600: Kişisel maruziyet solunabilir toz ölçümü
- ASTM D 4532: Kişisel maruziyet solunabilir toz ölçümü
- NIOSH NMAM 7500/7602: Toz içindeki kristal yapıda SiO2 analizi (XRD ve FTIR)
Yaygın Kullanılan Filtre Türleri
- PVC filtre (genel toz ölçümü için standart)
- Teflon filtre (organik çözücü dayanımlı)
- Selüloz ester filtre (asbest lif sayımı için)
- Cam fiber filtre (yüksek sıcaklık)
- Polikarbonat filtre (elektron mikroskobu analizi)
Toz Ölçüm Süreci Adım Adım
1. Aşama: Ön Etüt ve Saha Keşfi
İşletmenin türü, üretim teknolojisi, kullanılan hammaddeler ve toz oluşturan süreçler incelenir. Risk değerlendirmesi sonuçları gözden geçirilir. Hangi noktalardan kaç numune alınacağı, hangi çalışanlardan kişisel maruziyet ölçümü yapılacağı belirlenir.
2. Aşama: Örnekleme Stratejisinin Belirlenmesi
TS EN 689 standardına uygun şekilde örnekleme stratejisi planlanır. Homojen maruziyet grupları oluşturulur. Toz örnekleri üretim yapılan günlerde, toz kaynaklarının fazla olduğu yerlere öncelik verilerek, en çok çalışan vardiyada ve tüm vardiyayı temsil edecek sürede ve sayıda alınır.
3. Aşama: Cihaz Hazırlığı ve Kalibrasyon
Filtreler mikrobalans ile kontrollü ortamda darası alınır. Örnekleme pompalarının akış hızı kalibrasyon cihazıyla doğrulanır. IOM örnekleme başlığı için 2 lt/dakika, siklon başlık için 1.7 lt/dakika debide ±0.1 lt/dakika hassasiyetle çalıştırılır.
4. Aşama: Saha Numune Alımı
Kişisel maruziyet ölçümünde başlık çalışanın göğüs üstü bölgesinde, solunum bölgesine 30 cm’den daha yakın konumlandırılır. Ortam ölçümünde toz toplama cihazı uygun şekilde sabit noktaya yerleştirilir. Örnekleme çalışma saati süresince devam eder; periyodik aralıklarla ara kontroller yapılır.
5. Aşama: Laboratuvar Analizi
Numuneler soğuk zincir ile laboratuvara nakledilir. Filtreler standart koşullarda (20°C, %50 nem) iklimlendirildikten sonra son tartımı yapılır. Gerekirse XRD veya FTIR ile kristal silis analizi gerçekleştirilir.
6. Aşama: Hesaplama ve Değerlendirme
Toz konsantrasyonu mg/m³ veya lif/cm³ cinsinden hesaplanır. ZAOD/TWA değerleri Tozla Mücadele Yönetmeliği Ek-1 sınır değerleri ile karşılaştırılır. Maruziyet etkin değer, eylem değeri ve sınır değerin durumu belirlenir.
7. Aşama: Raporlama ve İSG-KATİP Bildirimi
Detaylı rapor; kullanılan metodoloji, örnekleme noktaları, kalibrasyon belgeleri, ölçüm sonuçları, sınır değer karşılaştırması ve aksiyon önerilerini içerir. Sonuçlar İSG-KATİP sistemine bildirilir.
Toz Kaynaklı Meslek Hastalıkları
Toz maruziyetinden kaynaklanan hastalıklar genellikle uzun yıllar sonra ortaya çıkar ve geri dönüşü olmayan akciğer hasarlarına yol açar.
Pnömokonyoz (Akciğer Toz Hastalığı)
Akciğerlerde tozun birikmesi sonucu ortaya çıkan doku reaksiyonu ile oluşan hastalıktır. ILO Uluslararası Pnömokonyoz Radyografisi Sınıflandırması’na göre A ve B okuyucu hekimler tarafından değerlendirilir.
Silikoz
Kristal yapıda silis (kuvars) maruziyetinden kaynaklanan en yaygın akciğer hastalığıdır. Taş ocakları, mermer işleme, döküm, cam ve seramik sektörlerinde yaygındır. Türkiye’de denim taşlama operasyonu silikoz vakalarının önemli bir kısmını oluşturmuştur.
Asbestoz
Asbest lif maruziyetinden kaynaklanan akciğer fibrozudur. Yıkım, gemi söküm, eski yapı tadilatı ve fren balata üretiminde risk yüksektir. Mezotelyoma ve akciğer kanseri riski de yüksektir.
Berilyozis
Berilyum tozu maruziyetinden kaynaklanan kronik akciğer hastalığıdır. Havacılık, elektronik ve nükleer endüstri çalışanlarında görülür.
Diğer Hastalıklar
- KOAH (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı)
- Mesleki astım
- Akciğer kanseri
- Çiftçi akciğeri (organik tozlardan)
- Kumlama silikozu (akut silikoz)
Hangi Sektörlerin Toz Ölçümüne İhtiyacı Var?
Çok Yüksek Risk Sektörleri
- Madencilik: Kömür, taş, mermer, kuvars, krom, demir madenleri
- Taş Ocakları: Mermer, granit, traverten, kireçtaşı işletmeleri
- Asbest Söküm ve Yıkım: Eski binalar, gemi söküm tesisleri
- Döküm Tesisleri: Demir, çelik ve alüminyum döküm
- Cam ve Seramik: Cam üretim ve cam taşlama, seramik kalıp
- Çimento Sanayi: Çimento üretim, klinker öğütme
Yüksek Risk Sektörleri
- İnşaat: Tuğla, beton kesme, sıva, alçı işçiliği
- Metal İşleme: Talaşlı imalat, taşlama, parlatma, kumlama
- Ağaç ve Mobilya: Marangoz atölyeleri, MDF ve sunta üretim
- Tekstil: Pamuk, yün hammadde işleme, iplik üretimi
- Gıda Sanayi: Un fabrikaları, baharat öğütme, şeker rafinerisi
- Boyahaneler: Toz boya uygulama, kumlama operasyonu
- Kağıt ve Karton: Selüloz işleme, geri dönüşüm
Orta Risk Sektörleri
- Lojistik ve depo operasyonları (toz birikimi)
- Tarım ve hayvancılık (yem üretim, silaj)
- Geri dönüşüm tesisleri
- Atık işleme ve transfer istasyonları
- Otomotiv yan sanayi (fren balata, debriyaj)
İşveren Yükümlülükleri
Risk Değerlendirmesi ve Önleyici Tedbirler
İşveren, çalışanların sağlığını ve güvenliğini korumak için risk değerlendirmesi yapmak, eğitim ve bilgi vermek, koruyucu çalışmalar yapmak, kişisel koruyucu donanım temin etmek ve kullandırmakla yükümlüdür. Sağlık ve güvenlik önlemleri sürekli iyileştirilmelidir.
Periyodik Toz Ölçümleri
İşveren, çalışma ortamındaki solunabilir toz miktarının ölçümünü yaptırarak daima ZAOD/TWA değerinin altında olmasını sağlamakla yükümlüdür. Periyodik ölçümler risk değerlendirmesi sonuçlarına göre belirlenen yıllık programa göre yapılır.
Tozla Mücadele Birimi (TMB) Yükümlülüğü
İşveren ve alt işveren dahil toplam çalışan sayısı 300 ve daha fazla olan maden işletmeleri, Bakanlıkça yeterliliği kabul edilmiş Tozla Mücadele Birimi (TMB) kurmakla yükümlüdür. TMB; en az bir toz kontrolünden sorumlu mühendisten, toz laboratuvar sorumlusundan, yeterli sayıda örnekçiden, toz örneği alma cihazından ve laboratuvardan oluşur.
Sağlık Gözetimi ve Akciğer Radyografisi
Asbest, kuvars ve benzer riskli toz maruziyeti olan işyerlerinde çalışanların işe girişlerinde ve çalışma süresince yılda en az bir kez ILO Uluslararası Pnömokonyoz Radyografisi Sınıflandırması’na uygun standartlarda göğüs radyografileri çekilir.
Kayıt Saklama
İşveren; çalışanların yaptıkları işleri, çalışma süresini, toz ölçüm sonuçlarını ve kişisel sağlık dosyalarını işten ayrılma tarihinden itibaren 10 yıl süreyle saklamak zorundadır. Hastalıkların yükümlülük süresi 10 yılı aşan iş kollarında saklama süresi uzar.
Toz Kaynaklı Risklere Karşı Alınacak Tedbirler
Mühendislik Kontrolleri (Kaynakta Mücadele)
- Su enjeksiyonlu delik delme
- Yerel emiş sistemleri (kaynakta toz tutma)
- Tam kapalı toz emiş sistemleri
- HEPA filtreli havalandırma sistemleri
- Su püskürtme ve nemlendirme
- Toz tutucu kaplama (örneğin asfaltlama)
- Patlama önleyici sistemler
İdari Kontroller
- Çalışma sürelerinin sınırlandırılması
- Çalışan rotasyonu
- Tozlu alanlara erişimin kısıtlanması
- Düzenli temizlik (sanayi tipi elektrik süpürgesi ile, kesinlikle basınçlı hava ile değil)
- Periyodik bakım programları
- İşaretleme ve uyarı sistemleri
Kişisel Koruyucu Donanım (KKD)
- FFP1, FFP2, FFP3 sınıfı toz maskeleri
- Yarı yüz ve tam yüz koruyucu maskeler
- Temiz hava beslemeli solunum cihazları
- Tek kullanımlık tulumlar (asbest çalışmalarında)
- Koruyucu gözlük ve eldivenler
Tozlu ortamda kullanılan kişisel koruyucu maskede filtrenin toz süzme özelliği tam olarak bilinmelidir. Maske yüze tam oturmalı ve düzenli bakımı yapılmalıdır. Bir vardiyada toplam 1 saati geçmeyen kısa süreli tozlu çalışmalarda kaynakta mücadeleye yardımcı araç olarak kullanılır.
Toz Ölçümü Yaptırmamanın Sonuçları
- İdari Para Cezası: 6331 sayılı kanun kapsamında ölçüm yaptırmamak nedeniyle 2026 yılı için yaklaşık 22.394 TL idari para cezası (her yıl tekrar)
- İşin Durdurulması: Ciddi tehlike halinde Bakanlık işyerini geçici olarak kapatabilir
- Meslek Hastalığı Tazminat Davaları: Çalışan veya yakınlarının pnömokonyoz, silikoz, asbestoz nedeniyle açtığı davalarda işveren ağır sorumlulukla karşılaşır
- SGK Rücu Davaları: Meslek hastalığı tazminatlarının işverenden tahsil edilmesi
- Cezai Sorumluluk: Ağır meslek hastalığı vakalarında Türk Ceza Kanunu kapsamında sorumluluk
- İSG Yönetim Sistemi Riskleri: ISO 45001 sertifikasının askıya alınması
- Tedarikçi Denetim Riskleri: Büyük kurumsal müşterilerin denetimlerinde uygunsuzluk
- Kurumsal İtibar Kaybı: Çalışan sağlığı ihmali kamuoyu algısını ciddi olumsuz etkiler
Neden Kipdaş Mühendislik?
- TÜRKAK Akreditasyonu (TS EN ISO/IEC 17025:2017, AB-0968-T)
- T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İSGÜM Yeterlik Belgesi (No: 388)
- HSE/MDHS 14/3 standardında akredite gravimetrik metot
- 2012’den bu yana faaliyet gösteren güvenilir laboratuvar
- IOM ve siklon örnekleme başlıkları ile çoklu metot uygulama yetkisi
- Class A mikrobalans ile hassas tartım
- Kalibrasyonlu kişisel toz örnekleme pompaları
- Kontrollü ortam koşullarında numune iklimlendirme
- Kristal silis analizi için partner laboratuvar işbirliği
- Tozla Mücadele Yönetmeliği konusunda uzmanlaşmış ekip
- Detaylı, anlaşılır ve aksiyon odaklı raporlama
- İSG-KATİP sistemine eksiksiz bildirim
- İstanbul merkezli, Türkiye geneline saha hizmeti
- EA ve ILAC ile uluslararası tanınma
Sıkça Sorulan Sorular
Toz ölçümü ne sıklıkla yapılmalı?
Tozla Mücadele Yönetmeliği uyarınca periyodik toz ölçümleri risk değerlendirmesi sonuçları dikkate alınarak hazırlanacak yıllık programa göre yapılır. Maden işletmelerinde solunabilir toz konsantrasyonu yer altı üretim yerlerinde ayda birden, galeri sürmelerinde iki ayda birden, diğer yer altı bölümlerinde dört ayda birden, kırma-eleme gibi yer üstü bölümlerinde yılda birden az olamaz. Diğer sektörlerde genel uygulama olarak yılda en az bir kez ölçüm yapılması önerilir.
Toplam toz ile solunabilir toz ölçümü arasındaki fark nedir?
Toplam toz ölçümü, havadaki tüm partikül boyutlarını kapsar ve ortam havasının genel kalitesi hakkında bilgi verir. Solunabilir toz ölçümü ise aerodinamik eşdeğer çapı 0.1-5.0 mikron arasındaki ve alveollere ulaşabilen partikülleri ölçer; sağlık riski açısından çok daha önemlidir. Pnömokonyoz, silikoz gibi meslek hastalıkları açısından solunabilir toz ölçümü kritik veridir. Genellikle her iki ölçüm birlikte yaptırılır.
Kişisel maruziyet ölçümü ile ortam ölçümü arasındaki fark nedir?
Kişisel maruziyet ölçümünde örnekleme cihazı çalışanın yakasına takılır ve çalışan vardiya boyunca hareketleri sırasında kümülatif toz maruziyetini ölçer. Ortam (sabit nokta) ölçümünde ise cihaz belirli bir noktada sabit kalır ve o noktadaki toz konsantrasyonunu ölçer. Tozla Mücadele Yönetmeliği’ne göre maruziyet sınır değerleri kişisel örnekleme esasına dayalı olarak değerlendirilir.
Asbest ölçümü için özel bir prosedür var mı?
Evet. Asbest ve diğer lifsi yapıda toz oluşan işletmelerde toz yoğunluğu lif sayım yöntemi ile yapılır; gravimetrik yöntem kullanılmaz. Numuneler selüloz ester filtreye toplanır ve faz kontrast optik mikroskop ile lif sayımı gerçekleştirilir. Asbest tipinin belirlenmesi için elektron mikroskobu (TEM/SEM) ile EDX analizi yapılabilir. Asbest yapan tüm işyerleri için ayrıca Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik hükümleri geçerlidir.
Kristal silis analizinin önemi nedir?
Solunabilir toz içindeki kristal yapıda SiO2 (kuvars, kristobalit, tridimit) oranı silikoz riskinin değerlendirilmesi için kritik veridir. Kuvars sınır değeri 0.1 mg/m³ iken kristobalit ve tridimit için bu değer 0.05 mg/m³’tür. Aynı miktarda toz, içerdiği SiO2 oranına göre çok farklı sağlık riski taşıyabilir. Maden, taş ocağı, döküm, seramik, cam ve mermer işletmelerinde mutlaka SiO2 analizi yapılmalıdır.
Toz patlaması riski nasıl değerlendirilir?
Toz patlaması, oksijence zenginleşmiş havada asılı toz partiküllerinin bir tutuşturucu ile karşılaşması durumunda meydana gelen hızlı yanma sonucu oluşan enerji boşalımıdır. Metal tozları (alüminyum, magnezyum), organik tozlar (un, şeker, kömür) ve bazı kimyasal tozlar patlama riski taşır. ATEX uygunluk değerlendirmesi ve patlamadan korunma dokümanı kapsamında bu riskler değerlendirilir. Patlayıcı toz ortamlarında elektrostatik yüklenme önleyici tedbirler, ex-proof ekipman ve havalandırma kritiktir.
Toz ölçümünü kimler yapabilir?
İş Hijyeni Ölçüm, Test ve Analizleri Hakkında Yönetmelik gereği toz ölçümleri yalnızca İSGÜM Yeterlik Belgesi’ne sahip ve TÜRKAK akreditasyonuna sahip laboratuvarlar tarafından yapılabilir. Numune alma personeli havadan toz numunesi alma konusunda eğitim almış (örnekçi) olmalıdır. Yetkisiz kuruluşlardan alınan raporlar denetimlerde geçersiz sayılır. Kipdaş Mühendislik her iki yetkiye de sahip olarak toz ölçüm hizmeti vermektedir.
Çalışanım pnömokonyoz tanısı aldı, ne yapmalıyım?
ILO Uluslararası Pnömokonyoz Değerlendirme Kategorisi Çizelgesi’ne göre Kategori 1 ve üzeri tanı alan çalışanlar, SGK ilgili mevzuatına uygun olarak il müdürlüğü aracılığıyla meslek hastalıkları tıbbi tanısında yetkili sağlık kuruluşuna en fazla 10 işgünü içerisinde sevk edilmelidir. Meslek hastalığı tanısı koyan hastanenin raporunda belirtilen çalışma koşulları işveren tarafından sağlanmalıdır. Hastaya toza maruz kalmayacağı işlerde görev verilmesi gerekebilir.
İletişim ve Hizmet Talebi
İşyerinizde toz ölçümü, solunabilir toz analizi, kişisel maruziyet değerlendirmesi ve kristal silis analizi hakkında detaylı bilgi almak; keşif ve teklif talebinde bulunmak üzere bize ulaşabilirsiniz. İSGÜM yetkili akredite ekibimiz, ihtiyacınıza özel ölçüm planını en kısa sürede sunacaktır.
- Telefon: +90 212 482 0040 / +90 212 554 5891
- E-Posta: info@kipdasmuhendislik.com